Ғылым

Әбдінов Рауан Шәріпбайұлы

27.04.2026 2

Әбдінов Рауан Шәріпбайұлы

Қазақ Каспий теңізі ғылыми-зерттеу институтының "Теңіз экологиясы" бөлімінің меңгерушісі

 

Байланыс телефондары:

Эл. пошта: abdinov.r@gmail.com;

Моб.тел.: +7-701-73786923

Author ID-да Scopus 57211230461

Researcher ID Web of Science I-2003-2012

ORCID ID 0000-0001-9136-3269

 

Білімі, ғылыми дәрежесі және атағы:

2001 жылы Жетісу мемлекеттік университетін бітірген І.Жансүгірова, 010900 "Экология және табиғатты пайдалану" мамандығы бойынша, Талдықорған қ.

2002 жылы Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетінің магистратурасын "Экология" мамандығы бойынша бітірді.

2015 жылы ғылыми дәрежесін алдыPhD. Оқыту Қазақ ұлттық техникалық университетінде өттіҚ.И.Сәтпаев.

Ғылыми қызығушылықтары: Экология, табиғатты ұтымды пайдалану, токсикология, ауыл шаруашылығы, су ресурстары, жасыл технологиялар, жер туралы мультидисциплинарлық ғылымдар

Қолданбалы зерттеулер бағдарламалары бойынша ғылыми гранттар:

1) 0115РК02484 Орал-Каспий бассейні су айдындарының қазіргі токсикологиялық жағдайын зерттеу

2) BR10764915 Іс-шара бойынша жайылымдарды қалпына келтірудің және ұтымды пайдаланудың (жайылымдық ресурстарды пайдалану) жаңа технологияларын әзірлеу: "Қазақстанның шөлейт және шөлейт аймақтарында толыққанды жемшөп пен көп компонентті жайылымдық алқаптарды өндіру бойынша шабындық-жайылымдық конвейерді құрудың ресурс үнемдейтін технологиясын әзірлеу" (2021-2023 жж.).

4) BR21881871 Іс-шара бойынша жайылымдарды қалпына келтірудің және ұтымды пайдаланудың (жайылымдық ресурстарды пайдалану) жаңа технологияларын әзірлеу: "Қазақстанның шөлейт және шөлейт аймақтарында толыққанды жемшөп пен көп компонентті жайылымдық алқаптарды өндіру бойынша шабындық-жайылымдық конвейерді құрудың ресурс үнемдейтін технологиясын әзірлеу" (2023-2025 жж.).

5) Созылған шыбықтың қалыптан тыс өсуі мен дамуын және оны жеңу жолдарын зерттеу (2023-2024 жж.).

6) BR22883585 Іс-шара бойынша жайылымдардың өнімділігін арттыру және ұтымды пайдаланудың тиімді технологияларын әзірлеу: "Қазақстанның шөлейт және шөлейт аймақтарының жайылымдарын жақсарту үшін перспективалы құрғақ өсімдіктерді өсірудің тиімді технологияларын әзірлеу" (2024-2026 жж.).

7) BR28713197 Каспий орнықты инновациялар орталығы: өңірдің экологиялық таза болашаққа көшуі үшін баламалы шешімдерді ғылыми-академиялық ілгерілету (2025-2027 жж.).

Кәсіби қызмет:

Кәсіби еңбек өтілі 21 жыл. бастап 2004 - 2021, оқытушы (2020 жылдан бастап и.қауымдастырылған о. профессорлар), "Экология" кафедрасы, Атырау университеті Х.Досмұхамедова (АУ);

23.08.05ж. – 30.08.09ж. Атырау қаласындағы "КЦ NEDRA" ЖШС компаниясының өкілі;

28.08.2012 ж. – 23.08.2015ж. - АУ ғылыми зерттеулерді үйлестіру бөлімінің бастығы;

23.08.2015 жылдан 01.09.2016 жылға дейін - АУ Даму стратегиясы және ақпараттық технологиялар департаментінің директоры.

01.09.2016ж. -04.08.2017ж. – Даму бөлімінің бастығы экокампустың;

04.08.2017 жылдан -01.09.2020 жылға дейін АУ жаратылыстану және ауыл шаруашылығы ғылымдары факультетінің деканы.

02.11.2020–10.02.2025ж. бастап "Экология" ғылыми-зерттеу институтының директоры, био- және нанотехнологиялар" АУ.

11.02.2025 жылдан бастап – Қазақ технология және бизнес университетінің ғылым және коммерцияландыру бөлімінің меңгерушісі Қ.Құлажанова, Астана қ..

16.16.2025–01.08.2025ж. бастап "Экология" ғылыми-зерттеу институтының директоры, био- және нанотехнологиялар" АУ.

25.09.2025 жылдан бастап бүгінгі күнге дейін Қазақ Каспий теңізі ғылыми-зерттеу институтының теңіз экологиясы бөлімінің меңгерушісі.

 

Курстар оқыттым: Тұрақты даму мақсаттары аясындағы жауапты тұтыну және өндіріс. Жер ресурстары және оларды ұтымды пайдалану. Табиғи ресурстарды ұтымды пайдалану. Жаһандық мониторинг жүйелері. Экологиялық қауіпсіздікті қамтамасыз ету жүйелері. Қоршаған ортаны қорғау және табиғатты пайдалануды басқару жүйелері. Ғаламдық экология және қазіргі биосфералық процестер. Табиғатты қорғау және табиғатты тиімді пайдалану негіздері. Қоршаған ортаны қорғауды басқару жүйелері.

Бжойылулар:

Еңбектердің тізімі одан да көп 30 жарияланым.

11. Ауыспалы электромеханикалық өрістердегі судың және оның ерітінділерінің әрекеті. IVХалықаралық.ғылыми тәжірибе. конф. жас ғалымдар. ҚазҰУ әл-Фараби атындағы. 21-22 сәуір. 2004 ж. Абдинов Р.Ш., Мұхамедиева А.

2. Есенаманова Б., Тыныбаев Б.. Абдинов Р.Ш. Атырау облысындағы өндірістік және тұрмыстық қалдықтардың ластануын бағалау. "Каспий маңы аймағының экожүйелерінің жағдайы: мәселелері мен болашағы" атты ғылыми-практикалық конференция жинағы. 2005.

3. Сапаров А.З., Тыныбаев Б.Г., Абдинов Р.Ш. Атырау облысының мұнай-газ аймағындағы топырақтың ластануын гигиеналық бағалау. "Каспий маңы аймағының экожүйелерінің жағдайы: мәселелері мен болашағы" атты ғылыми-практикалық конференция жинағы. 2005 

4. Абдинов Р.Ш., Нұркеев S.S., Metaxa G.P., Sylvestri R. Тұрмыстық қатты қалдықтарды суды активтендірілген алюминиймен ыдырату арқылы қайта өңдеу. Тау-кен өндірісін ғылыми-техникалық қамтамасыз ету. Еңбектері. Том 81. 2011. -Б.236-239.

5. Әбдінов Р.Ш., Нұркеев С.С., Сильвестри Р., Метакса Г.П. Тұрмыстық қатты қалдықтардан метанның бөліну жылдамдығын арттыру үшін биологиялық белсенді ерітінділерді дайындау.          Пеш.    "ХХІ ғасырдағы білім және ғылым". 17-25 қазан 2011ж. Болгария.София, -63-68 б.

6. Әбдінов Р.Ш., Нұркеев Бастап.Бастап., Сильвестри Р. «Modelling of Processes of Decomposition of Organic Compounds of Municipal Solid Wastes in Cross Electromechanical Fields». Eurasian Chemico-technological journal. V.3, Number 3-4, 2011. –P. 235-239.

https://doi.org/10.18321/ectj89

7. Абдинов Р.Ш., Нұркеев С.С. Қатты тұрмыстық қалдықтардың қасиеттерін зерттеу әдістемесі биологиялық ыдырауда зертханалық жағдайларда. Халықаралық еңбектер. конф. "Металлургиядағы үдемелі индустриялық-инновациялық даму, ҚазҰТУ, 2010, -Б.239-242.

8. Абдинов Р.Ш. Қарасай қатты тұрмыстық қалдықтар полигонының энергетикалық әлеуетін талдау Алматы қ.. 9-шы халықаралық ғылыми.тәжірибе. конф. "Жоғары технологиялар, ғылыми-зерттеу және өнеркәсіп". Санкт Қ.-Петербург, 2010, -11-14 беттер.

 

9. Абдинов Р.Ш. Тұрмыстық қатты қалдықтарды қауіпсіз пайдаланудың қазіргі жағдайы. Хабаршы ҚазҰТУ. №6(82) 2010.-44-48 беттер.

10. Әбдінов Р.Ш., Нұркеев Б., Сильвестри Р. Биогазды пайдаланудың энергетикалық және экологиялық аспектілері.     "Өнеркәсіптегі коллоидтар және нанотехнологиялар" халықаралық конференциясы. Алматы қ.. ҚазҰТУ, 2010,-С.108-109.

11. Абдинов Р.Ш. Қазақстанның қатты тұрмыстық қалдықтар полигондарын пайдалану кезіндегі табиғатты қорғау шаралары. Хабаршы ҚазҰУ әл-Фараби атындағы. География сериясы. №2(35), 2012. –Б.72-76.

12. Есенаманова Б., Есенаманова Б., Абдинов Р.Ш. Радиоактивті қалдықтарды көму орнын таңдау. І халықаралық. ғылыми.-тәжірибе. конф. Инженерлік экологияның, биотехнологияның және тұрақты дамудың қазіргі жағдайы мен мәселелері", ҚазҰТУ, 2010, -198-199 б.

13. Нұркеев Б., Кезембаева Қ., Нұрмақова С., Өсербаева А.Т., Абдинов Р.Ш. Эксперименттерді жобалау әдісін қолдана отырып, биогаз алу арқылы органикалық қалдықтардың ыдырау процесін зерттеу. Халықаралық форум.«Инженерлік ХХІ ғасырдағы білім және ғылым: мәселелері мен болашағы". ҚазҰТУ, 2014.

14. Абдинов Р.Ш., Метакса Г.П. Тұрмыстық қатты қалдықтарды қайта өңдеу әдісі. Өнертабысқа инновациялық патент. №25738. Өтінім №2011/0550.1                       

15. Нұркеев С.С., Абдинов Р.Ш., Метакса Г.П. Тұрмыстық қатты қалдықтарды қайта өңдеу әдісі. Инновациялық патент. №2012/0433.1            

16. Боқова Б., Қамиева Б., Абдинов Р.Ш. Орал-Каспий бассейнінің биоәртүрлілігінің қазіргі жағдайы. Халықаралық ғылыми тәжірибе. конф. Каспийдің биологиялық ресурстарын сақтау. 18-19 қыркүйек. 2014 ж. Астрахань. АҚТУ баспасы. 2014.-51-54 беттер.                       

17. Төлемісова Б., Аманғосова А., Абдинов Р.Ш. Орал-Каспий бассейнінің су қоймаларындағы ауыр металдардың құрамын зерттеу. Халықаралық.журнал эксперименттік білім беру. №12. 2015. 3 бөлім. Халықаралық конф.. Іргелі зерттеулер. Израиль. Тель-Авив. 16-23 2015 жылғы қазан. -Б.405-408.

18. Төлемісова Б., Аманғосова А., Абдинов Р.Ш. Орал-Каспий бассейні су қоймаларындағы судағы ауыр металдардың құрамын зерттеу. Солтүстік-шығыс Каспий. Халықаралық.журнал қолданбалы және қолданбалы фундаменталды зерттеулер. №12, 2015ж. 10 бөлім. М .: -С.1900-1904.

19. Төлемісова Б., Аманғосова А., Әбдінов Р.Ш. Ғылымов М.Ж.Мазмұны Орал-Каспий бассейні су қоймаларының түптік шөгінділеріндегі токсиканттар. Эксперименттік білім берудің халықаралық журналы. – 2016. – № 7. М .: – С. 125-128.

20. Дауылбаева Б., Төлемісова Б., Әбдінов Р.Ш., Жалмаханова М.Қ. Атмосфералық ауаның жай-күйі Атырау қ.. Халықаралық.журнал эксперименттік білім беру. №9. 2016.

1 бөлім.М.: –Б.59-63.

21. Төлемісова Б., Әбдінов Р.Ш., Батырбаева Б., Қабдрахымова Б., Мұстафина А.Ж., Орал-Каспий бассейні өзендерінің гидрохимиялық режимінің қазіргі жағдайы. Қазақстан Республикасы ұлттық ғылым академиясының еңбектері, Химия және технологиялар сериясы, Volume 1, Number 421 (2017), -С.96-100.    

22. Төлемісова Б., Әбдінов Р.Ш., Батырбаева Б., Қабдрахымова Б., Мұстафина А.Ж..Гидрохимиялық солтүстік-шығыс Каспий акваторияларының көрсеткіштері. Қазақстан Республикасы ұлттық ғылым академиясының еңбектері, Химия және технологиялар сериясы, (421), Қаңтар – Ақпан 2017. –Б.109-115.    

23. Төлемісова Б., Қабдрахымова Б., Ысқақова Б. Жайық-Каспий бассейні өзендерінің экологиялық жағдайы. Хабаршы Қазақстандық-неміс университетінің, №1(8) 2017, -Бастап.210-214.

24. Murzagaliyev S., Abdinov R. Analysys of Technologies for cleaning Domestic and Industrial Effluents at the Karabatan Area. Хабаршы АтМУ аты-жөні Х.Досмұхамедова, №4(47), желтоқсан, 2017, -Бастап.154-158           

25. Төлемісова Ж.Б., Аманғосова А.Ж., Әбдінов Р.Ш., Қабдрахымова Ж.Ж., Батырбаева Ж.Л., Жанзақова Б.Бастап., Ысқақова Ж.Б. Жайық-Каспий бассейінің замануи токсикологиялық жағдайы. Материалдар Халықаралық ғылыми тәжірибе.конф"Биотехнологияның, экологияның және физика-химиялық биологияның өзекті мәселелері". Алматы, 6-7 сәуір, 2017. -Бастап. 126-127     

26. Tulemisova G.B., Amangosova F., Kabdrakhimova G., Orynbasarova A. Hydrochemical conditions of water dodies of the Ural-Caspian basin. European journal of Natural History. №1, 2018. –Бастап.7-13.

27. Төлемісова Б., Әбдінов Р.Ш.         Токсикология. Монография.-Атырау: "Х.Досмұхамедов атындағы АМУ Баспа орталығы" 2018. -165 б.             

28. Қарамұрзиева Ж.Ж., Әбдінов Р.Ш.Құрлықтық мен мұхиттардың географиялық номенклатуралар. Монография. Монография. - Атырау: "Х.Досмұхамедов атындағы АМУ Баспа орталығы" 2018. -37 б.

29. Бімырза О., Абдинов Р.Ш. Атырау қаласының кәріз жүйелерінің қазіргі жағдайы. Хабаршы АтМУ аты-жөні Х.Досмұхамедова, №1(48), наурыз, 2018, -Б.150-154.

30. Шекебайқызы Ш., Әбдінов Р.Ш. Атырау облысының тұрақты дамуы. Хабаршы АтМУ аты-жөні Х.Досмұхамедова, №1(48), наурыз, 2018, -Бастап.172-180.

31. Mukhambetov B., Kabiev E., Abdinov R.Studying the effect of preplanting tillage on the germination and forage productivity of Kochia prostrate in the northern desert of Kazakhstan. International Scientific Conference «AGRITECH-2019: Agribusiness, Environmental Engineering and Biotechnologies». 20–22 June 2019, Krasnoyarsk, IOP Conf. Series: Earth and Environmental Science 315 (2019) 052037, -P.1-4.

https://doi.org/10.1088/1755-1315/315/5/052037

32. Yessenamanova, M.S.,  Yessenamanova, Zh.S., Tlepbergenova, A.E., Abdinov, R.Sh., Ryskalieva, D.K. Desertification assessment of the territory of Atyrau region. IOP Conference Series: Earth and Environmental ScienceVolume 421, Issue 6, 7 January 2020, Нөмірі мақалалар 0620052nd International Scientific Conference on Agribusiness, Environmental Engineering and Biotechnologies, AGRITECH-II 2019; Krasnoyarsk; Russian Federation; 13 November 2019 дейін 14 November 2019; Коды 156846. https://doi.org/10.1088/1755-1315/421/6/062005

33. Tulemisova G.B., Amangosova F., Abdinov R., Oralova A.K. Hidrochemical conditions of water bodies of thr Zhaiyk-Caspian Basin         Пеш.    SSRG International Journal of Applied Chemistry (SSRG-IJAC)-Volume 6 Issue 3, Sep-Dec. 2019. -P.6-12.

34. Воробьев А.Е., Абдинов Р.Ш. Қазақстанның мұнай саласының тарихи өткені, қазіргі жағдайы және болашағы. Хабаршы АтМУ аты-жөні Х.Досмұхамедова, №4(55), желтоқсан, 2019, -Бастап.184-201.

35. Mukhambetov B, Abdinov R, Didenko I, Zamzamova N and Bogdanova D. A study of the productivity of alfalfa with melilot grass mixture and methods for developing their layer in the Caspian plain on irrigation. IOP Conference Series: Earth and Environmental Science, 2020, 548(7), 072009. https://doi.org/10.1088/1755-1315/548/7/072009

36. Воробьев А.Е., Абдинов Р.Ш., Щесняк К.Л. Табиғи сулардың мышьякпен ластануының табиғи және техногендік ерекшеліктері. Хабаршы АтУ аты-жөні Х.Досмұхамедова, №3(58), 2020, - Б.139-147.

37. Мұхамбетов Б., Әбдінов Р. Каспий маңындағы тәтті беде сорттары – Арқас, Сарайшық, Бал. Жинақ материалдардың  Халықаралық.ҒТК "Өзекті мәселелер агрономия ғылымдары жаһандық климаттың өзгеруіне бейімделу жағдайында". (17-18 маусым 2021 жылдың). -Бастап.402-408                      

38. Mukhambetov B., Abdinov R., Tauova N., Didenko I., Nurgaliyeva G. Melilot of the Caspian region and prospects of their conveyor use. IOP Conf. Series: Earth and Environmental Science 848 (2021) 012179. Doi:10.1088/1755-1315/848/1/012179.             

39. Kozlovskiy A.L., Egizbek K., Zdorovets M.V., Abdinov R.S., Kadyrzhanov K.K. Study of structural features and phase transformations in nanocomposites of Fe2O3@NdFeO3 type. Journal of Materials Science: Materials in Electronics. Том 32, Шығару 16, Беттер 21237 – 21247, August 2021. DOI 10.1007/s10854-021-06626-7

40. Kozlovskiy A.L., Zagrebova A.S., Abdinov R.Sh., Kenzhina I.E., Zdorovets M.V.  A study on the applicability of nife2o4 nanoparticles as the basis of catalysts for the purification of aqueous media from pollutants         . Catalysts, Том 11, Шығару 11, November 2021, Нөмірі мақалалар 1393

DOI:  10.3390/catal11111393              

41. Төлемісова Б., Әбдінов Р.Ш., Аманғосова А., Ғалымова Н.Ж., Латипова Б. Орал-Каспий бассейнінің су айдындарындағы ауыр металдардың мөлшері. Биоәртүрлілік пен биотехнологияның өзекті мәселелері. Халықаралық ғылыми-практикалық конференция материалдары. Астрахань, 2 қараша 2021 ж. -Б.96-103.

DOI 10.21672/978-5-9926-1348-3-096-103                  

42. Tulemisova G.*, Abdinov R., Amangosova A., Batyrbaeva G. Study Of The Bottom Sediments Of Reservoirs Of Ural-Caspian Basin.        News Of the national academy of sciences of the republic of Kazakhstan. Series of geology and technical sciences. Volume 1, Number 451 (2022), 126-134 https://doi.org/10.32014/2022.2518-170X.149

43. Мұхамбетов Б., Мұсаева Ә., Шамбилова Б., Абдинов Р.Ш. Орман және жеміс-жидек дақылдарын өсіру кезінде сазды және ауыр сазды топырақтарды тұзданудан және суарудан қорғау әдісі. Өнертабысқа патент №35467. 2022 жыл. Өтінім 2020/0794.1

44. Kayrat K. Kadyrzhanov, Artem L. Kozlovskiy, Kamila Egizbek, Inesh E. Kenzhina, Rauan Sh. Abdinov and Maxim V. Zdorovets. Study of Corrosion Mechanisms in Corrosive Media and Their Inuence on the Absorption Capacity of Fe2O3/NdFeO3 Nanocomposites. Nanomaterials 2022, 12, 2302. https://doi.org/10.3390/nano12132302.

45. Mukhambetov, B., Abdinov, R., Alzhanova, R., Kadasheva, Zh. Growth and development of Kochia prostrate (L.) Schrad in the extraordinary year in the north desert of Atyrau region in Kazakhstan// IOP Conference Series: Earth and Environmental Science, 2020, 548(7), 072037.

46. Mukhambetov B., Abdinov R., Kadasheva Zh., Doskaliyeva S., Kabiyev Y. Soil cultivation efficiency in pasture management of the arid zone of Central Asia and Kazakhstan//IOP Conference Series: Earth and Environmental Science, 2021, 839(2), 022029

47. Мұхамбетов Б., Әбдінов Р.Ш., Қадашева Ж.К., Қабиев Е.Бастап. Каспий маңы тұзды жерлерінде суармалы жайылымдар құру // Ғылым және білім. –  №3-3 (68) 2022 ж.

48. Мұхамбетов Б., Әбдінов Р., Қадашева Ж., Қабиев Е. Каспий маңы тұзды жерлерінде суармалы мәдени жайылымдарды құру. Жемшөп өндірісі, № 1, 2022 ISSN 1562-0417

49. Kadasheva, Z., Mukhambetov, B., Abdinov, R., Kabiyev, Y., Meranzova, R. Studying dwarfism in Kochia Prostrata growth on saline lands of the Northern Caspian desert, News of the National Academy of Sciences of the Republic of Kazakhstan, Series of Geology and Technical Sciences, 2024, 1(461), өр 143–154

50. Mukhambetov B., Nasiyev B., Kadasheva Zh., Abdinov R., Meranzova R., 2024 Adaptability of Kochia Prostrata (L.) Schrad and Camphorosma Monspeliaca agricultural ecosystems on saline lands of the Northern Caspian desert. News of the National Academy of Sciences of the Republic of Kazakhstan, Series of Geology and Technical Sciences, Volume 4. Number 466 (2024), 197–208 https://doi.org/10.32014/2024.2518-170X.435

51. Mukhambetov Bolat., Nasiyev Beybit., Kadasheva Zhanar., Abdinov Rauan., Zhadyra Zhanabaeva., Vladimir Shibaikin. Батыс Қазақстанның солтүстік шөлінде созылған шыбықтарды өсіру ерекшеліктері. // International Journal журналында рецензиялаудан өтуде of Agriculture and Biosciences. https://www.scopus.com/sourceid/21101162543

52. Қадашева Ж.Қ., Мұхамбетов Б., Әбдінов Р.Ш. Бейімделу және өнімділік қасиеттерін зерттеу Камфоразмалар монпельелік (Camphorosmeta monspeliacae) Атырау облысының топырақ-климаттық жағдайында // "Ғылым, зерттеу, білім беру: даму тенденциялары": Мат. халықаралық. ғылыми.тәжірибе. конф. Атындағы БҚАТУ Жәңгір хана, 10 сәуір, 2025 жыл.

53. Мұхамбетов Б., Әбдінов Р.Ш., Қадашева Ж.Қ., Алешова Ә., Мұхамедин А.Б. Пайдалы модельге патент "Сәждеге арналған шыбықты өсіру әдісі (Kochia prostrata (L.) Schrad.)" 21.02.2025 жылғы №10221.

54. Қадашева Ж.Қ., Мұхамбетов Б., Әбдінов Р.Ш. Пайдалану Камфоразмалар монпельелік (camphorosma monspeliaca) Қазақстанның құрғақ аймақтарындағы деградацияға ұшыраған жайылымдардың биоәртүрлілігін және өнімділігін қалпына келтіру үшін // Ғылым және білім. – 2025. – №1-2(78). – Т.2. – Б.35-43. DOI 10.52578/2305-9397-2025-1-2-35-43

URL:https://ojs.wkau.kz/index.php/gbj/issue/view/99/291

55. Mukhambetov, B., Nasiyev, B., Abdinov, R., Kadasheva, Z., Mamyrova, L.Influence of soil and climatic conditions on the chemical composition and nutritional value of Kochia prostrata feed in the arid zone of Western Kazakhstan / B. Mukhambetov [and etc.] // Caspian Journal of Environmental Sciences. – 2023. – Т. 21. – №. 4. – Бастап. 853-863